Tối 26/10, tại Hội trường T35, Trường Đại học Thủy lợi tổ chức vòng chung kết cuộc thi TLU DEBATE 2026 với sự tham gia của tám đội thi vượt qua hai vòng tranh tài trước đó. PGS.TS Nguyễn Hữu Huế, Phó Bí thư Đảng ủy, Phó Hiệu trưởng thường trực Nhà trường đến dự, chỉ đạo chương trình. Cùng tham dự có đại diện các đơn vị, Đoàn Thanh niên, Hội Sinh viên và đông đảo sinh viên đến theo dõi, cổ vũ.
PGS.TS Nguyễn Hữu Huế, Phó Bí thư Đảng ủy, Phó Hiệu trưởng thường trực Trường Đại học Thủy lợi tặng hoa Ban Giám khảo cuộc thi.
Điểm đáng chú ý của TLU DEBATE 2026 là cách lựa chọn các vấn đề tranh biện gắn với chính đời sống sinh viên. Bắt đầu sự nghiệp trong khu vực kinh tế tư nhân hay khu vực nhà nước; ưu tiên đi làm thêm để tích lũy kinh nghiệm hay dành toàn bộ thời gian cho việc học; ứng xử thế nào trước tác động của trí tuệ nhân tạo đến việc làm: mỗi chủ đề mở ra một tình huống đòi hỏi người tham gia phải cân nhắc nhiều yếu tố trước khi đưa ra nhận định.
Ở chủ đề lựa chọn môi trường làm việc, Cầm Mic Lên và The Pathfinders đứng ở lập trường ủng hộ và phản đối quan điểm người trẻ nên bắt đầu sự nghiệp trong khu vực kinh tế tư nhân thay vì vào biên chế nhà nước. Cách đặt vấn đề đưa câu chuyện hướng nghiệp đến gần hơn với yêu cầu nhận diện năng lực, nguyện vọng và điều kiện của mỗi người. Để bảo vệ một lựa chọn, người tranh biện cần giải thích được cơ sở của lựa chọn ấy, đồng thời xem xét những giới hạn mà lập luận từ phía còn lại đặt ra.
Trong khi đó, ChanChanChan và Tam đa Phúc Lộc Thọ tranh biện về việc sinh viên ưu tiên đi làm thêm để tích lũy kinh nghiệm thực tế hay dành toàn bộ thời gian cho học tập. Cơ hội tiếp xúc môi trường lao động, yêu cầu xây dựng nền tảng chuyên môn và khả năng phân bổ thời gian trở thành những khía cạnh cần được cân nhắc. Từ một câu hỏi gần gũi, cuộc thi gợi mở cách nhìn có điều kiện: lựa chọn chỉ có sức thuyết phục khi được đặt trong hoàn cảnh cụ thể, với những căn cứ đủ rõ để người nghe cùng đánh giá.
Thí sinh trình bày lập luận ở chủ đề sinh viên đi làm thêm để tích lũy kinh nghiệm thực tế trong mối quan hệ với việc học.
Vấn đề doanh nghiệp sử dụng trí tuệ nhân tạo để thay thế lao động ở những công việc lặp lại hay hỗ trợ người lao động làm việc mở rộng phạm vi tranh biện ra ngoài những lựa chọn trước mắt. Chủ đề này đòi hỏi sinh viên xem xét đồng thời hiệu quả ứng dụng công nghệ và vai trò của con người trong quá trình tổ chức công việc. Với người trẻ đang chuẩn bị gia nhập thị trường lao động, đó cũng là một cách tiếp cận câu hỏi cần học gì, bổ sung kỹ năng nào để thích ứng với sự thay đổi của nghề nghiệp.
Toàn cảnh cuộc thi
Một nội dung khác được đặt ra tại vòng chung kết là việc ưu tiên bảo vệ sức khỏe tinh thần hay theo đuổi bảng thành tích học tập và hoạt động. Đưa vấn đề này vào phần tranh biện giữa Voice of Youth và Passione, cuộc thi tạo thêm không gian để sinh viên nhìn lại quan niệm về thành công trong những năm đại học. Mối quan hệ giữa nỗ lực phấn đấu, áp lực thành tích và khả năng duy trì sự cân bằng được xem xét như một phần của quá trình chuẩn bị cho tương lai.
Phần tranh biện về việc ưu tiên bảo vệ sức khỏe tinh thần trong mối quan hệ với thành tích học tập và hoạt động của sinh viên.
Chủ đề ở lượt tranh biện quyết định giải Nhất và giải Nhì tiếp tục đi sâu vào lựa chọn nghề nghiệp: người trẻ nên ưu tiên công việc mình yêu thích hơn công việc có thu nhập cao. Khi sở thích cá nhân và yêu cầu bảo đảm cuộc sống được đặt trong cùng một vấn đề, người dự thi phải làm rõ tiêu chí đánh giá của mình. Giá trị của việc tranh biện nằm ở quá trình nhận diện các điều kiện, hệ quả và trách nhiệm gắn với mỗi phương án, giúp những suy nghĩ về tương lai có thêm cơ sở thực tế.
Thể thức thi đấu tạo sức ép cụ thể đối với khả năng tư duy và diễn đạt. Tám đội trải qua ba lượt tranh biện để lựa chọn hai đội vào lượt đấu cuối cùng. Trong mỗi trận, các thành viên lần lượt trình bày quan điểm, phản biện lập luận của đội bạn, bổ sung dẫn chứng và tổng kết phần thể hiện của đội mình. Thời lượng ba phút cho mỗi lượt phát biểu buộc thí sinh xác định trọng tâm, sắp xếp ý và phối hợp với đồng đội để bảo đảm tính nhất quán của lập luận.
Theo thang điểm của cuộc thi, nội dung và lập luận, kỹ năng phản biện, kỹ năng trình bày và phối hợp được xem xét cùng với bản lĩnh, thái độ, khả năng trả lời câu hỏi của Ban Giám khảo và việc tuân thủ thời gian. Sáu tiêu chí với tổng điểm tối đa 100 cho thấy yêu cầu khá toàn diện đối với người dự thi. Một ý kiến cần có căn cứ; một phản biện cần bám đúng vấn đề; cách thể hiện cần tôn trọng người đối thoại. Đây cũng là những yêu cầu có ý nghĩa đối với việc học tập và làm việc trong môi trường tập thể.
Ban Giám khảo gồm ThS. Đặng Hương Giang, Trưởng phòng Chính trị và Công tác sinh viên; TS. Nguyễn Thu Nga, Bí thư Đoàn Thanh niên Trường; TS, luật sư Đặng Văn Cường, Trưởng Văn phòng Luật sư Chính Pháp; TS. Phạm Thị Hải Yến, Phó Trưởng bộ môn Phát triển kỹ năng. Sự tham gia của các giám khảo ở những lĩnh vực công tác khác nhau tạo điều kiện để phần thể hiện của thí sinh được xem xét từ nhiều góc độ, gắn lý lẽ với cách trình bày và ứng xử trong tranh biện.
Qua các chủ đề và thể thức thi, TLU DEBATE 2026 cho thấy một hướng tổ chức hoạt động giáo dục kỹ năng gắn với nhu cầu thực tế của sinh viên. Việc bốc thăm lập trường yêu cầu người tham gia tìm hiểu cả những cách nhìn khác với suy nghĩ ban đầu của mình. Quá trình chuẩn bị và đối thoại vì thế trở thành cơ hội luyện tập khả năng lắng nghe, phân tích thông tin và điều chỉnh lập luận khi đứng trước ý kiến khác biệt.
Kết thúc cuộc thi, đội Tam đa Phúc Lộc Thọ giành giải Nhất; đội Outliers giành giải Nhì. Hai giải Ba thuộc về Passione và Voice of Youth. Các đội ChanChanChan, The Pathfinders, Perfect và Cầm Mic Lên được trao giải Khuyến khích.
Các thành viên đội Tam đa Phúc Lộc Thọ và Outliers trong phần công bố kết quả cuộc thi TLU DEBATE 2026.
Những vấn đề được đặt ra tại vòng chung kết tiếp tục có ý nghĩa trong đời sống học đường: làm thế nào để học tập hiệu quả, lựa chọn công việc phù hợp và chăm sóc sức khỏe tinh thần trên hành trình trưởng thành. Khi có khả năng tự đặt câu hỏi và cân nhắc các phương án bằng lý lẽ, sinh viên có thêm cơ sở để chủ động quyết định và chịu trách nhiệm với lựa chọn của mình. Đó cũng là giá trị thiết thực mà sân chơi tranh biện góp phần mang lại trong quá trình giáo dục, rèn luyện sinh viên của Trường Đại học Thủy lợi.
Bình Dương, Ảnh: Thu Hường, Thùy Linh
