Sáng ngày 21/8/2026, tại Hội trường T35, Hội Thủy lợi Việt Nam phối hợp cùng Trường Đại học Thủy lợi và Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) tổ chức Hội thảo khoa học quốc tế với chủ đề “Quản lý ngập lụt đô thị và lưu vực sông”.
Hội thảo là diễn đàn chuyên môn quan trọng nhằm chia sẻ kinh nghiệm quốc tế (đặc biệt là bài học thực tiễn từ Nhật Bản), phân tích thực trạng ngập lụt đô thị tại Việt Nam, đồng thời thảo luận và đề xuất các định hướng, giải pháp tổng thể phục vụ công tác quản lý tài nguyên nước, thủy lợi và giảm nhẹ rủi ro thiên tai trong bối cảnh biến đổi khí hậu và đô thị hóa nhanh chóng.
Tham dự Hội thảo có Ông Lê Công Thành – Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường; GS.TS. Đào Xuân Học – Chủ tịch Hội Thủy lợi Việt Nam, nguyên Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn; Ông Kobayashi Kenichi – Phó Trưởng đại diện, Đại diện cấp cao Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) tại Việt Nam. Trường Đại học Thủy lợi có sự tham dự của GS.TS. Nguyễn Trung Việt – Hiệu trưởng Nhà trường.
Hội thảo còn có sự tham dự của đại diện các Cục, Vụ trực thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường; Bộ Xây dựng; Bộ Khoa học và Công nghệ; Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam; lãnh đạo các Sở, ngành, đơn vị quản lý khai thác công trình thủy lợi của nhiều tỉnh, thành phố; cùng đông đảo giảng viên, chuyên gia trong nước và quốc tế (Jica, Nhật Bản), các nhà khoa học, cán bộ quản lý các cơ quan quản lý tài nguyên nước, phòng chống thiên tai.
Toàn cảnh Hội thảo
Phát biểu khai mạc Hội thảo, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lê Công Thành nhấn mạnh: Ngập lụt đô thị hiện nay không còn là vấn đề riêng của hệ thống thoát nước bên trong từng thành phố. Các yếu tố mưa cực đoan, dòng chảy thượng lưu, triều cường, khả năng trữ nước của lưu vực và tổ chức không gian đô thị có quan hệ hữu cơ chặt chẽ với nhau.
Quán triệt Thông báo số 117-TB/VPTW của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước và Kết luận số 75-KL/TW ngày 28/7/2026 của Ban Chấp hành Trung ương, Lãnh đạo Bộ yêu cầu: Chuyển mạnh tư duy từ “đối phó thụ động” sang “ứng phó/quản trị rủi ro chủ động”, lấy phòng ngừa từ sớm, từ xa làm trọng tâm; Chuyển từ quản lý phân tán theo địa giới hành chính sang quản trị tổng hợp, liên ngành, liên vùng dựa trên nền tảng dữ liệu, khoa học công nghệ; Quy hoạch đô thị phải nằm trong giới hạn sinh thái, bảo vệ và phục hồi “không gian dành cho nước”, đẩy mạnh hạ tầng xanh, hồ điều hòa sinh thái và giải pháp dựa vào tự nhiên.
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lê Công Thành phát biểu khai mạc
Tại phiên khai mạc, Ông Kobayashi Kenichi – Phó Trưởng đại diện JICA Việt Nam bày tỏ sự vui mừng khi cùng Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Hội Thủy lợi Việt Nam và Trường Đại học Thủy lợi phối hợp tổ chức sự kiện ý nghĩa này. Ông nhấn mạnh: Việt Nam đã đạt được tốc độ tăng trưởng kinh tế đáng kể. Tuy nhiên, cùng với sự gia tăng của các trận mưa lớn do tác động của biến đổi khí hậu và quá trình mở rộng đô thị, việc ứng phó với tình trạng ngập úng và lũ lụt tại các khu vực đô thị đang trở thành một vấn đề cấp thiết, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống nhân dân và phát triển bền vững.
Trải qua nhiều trận bão lũ lịch sử, Nhật Bản đã đúc kết và phát triển từ việc xây dựng công trình chỉnh trị sông, thoát nước đơn thuần sang tư duy quản lý lưu vực và cách tiếp cận quản lý lũ tổng hợp trên phạm vi toàn lưu vực.
“JICA mong muốn chia sẻ những kinh nghiệm, tri thức này phù hợp với điều kiện thực tế của Việt Nam, đồng thời kỳ vọng sự kiện sẽ tiếp tục thắt chặt và làm sâu sắc hơn quan hệ hợp tác Việt Nam – Nhật Bản trong lĩnh vực phòng ngừa, giảm nhẹ thiên tai” – Ông Kobayashi Kenichi nói./.
Ông Kobayashi Kenichi – Phó Trưởng đại diện JICA Việt Nam mong muốn chia sẻ những kinh nghiệm từ Nhật Bản đến Việt Nam
Chia sẻ tại Hội thảo, GS.TS. Nguyễn Trung Việt – Hiệu trưởng Trường Đại học Thủy lợi khẳng định, trải qua gần 70 năm xây dựng và phát triển, Trường Đại học Thủy lợi không chỉ đóng vai trò là nơi cung cấp nguồn nhân lực cốt cán cho ngành, mà còn là một trung tâm nghiên cứu, tư vấn, phản biện độc lập, ứng dụng và chuyển giao công nghệ hàng đầu cho Bộ, ngành và các địa phương trên toàn quốc.
Đối với bài toán ngập lụt đô thị và quản lý lưu vực sông đang đặt ra hiện nay, các nhà khoa học và các nhóm nghiên cứu mạnh của Nhà trường đã và đang chủ động nhập cuộc bằng nhiều hoạt động cụ thể.
Hiệu trưởng Nguyễn Trung Việt cho biết Trường Đại học Thủy lợi cam kết tiếp thu, chọn lọc các sáng kiến, kinh nghiệm và kết quả khoa học được trao đổi tại Hội thảo để từng bước cụ thể hóa trong hoạt động nghiên cứu, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và đóng góp các luận cứ khoa học phục vụ công tác tham mưu, hoạch định chính sách.
GS.TS. Nguyễn Trung Việt – Hiệu trưởng Trường Đại học Thủy lợi phát biểu
Trong khuôn khổ Hội thảo, các chuyên gia và nhà khoa học đã trình bày 6 báo cáo khoa học tập trung vào những nội dung có ý nghĩa thực tiễn đối với công tác quản lý ngập lụt đô thị và quản lý lưu vực sông.
Tại phiên báo cáo đề dẫn, ông Moriyasu Kunihiro, chuyên gia JICA tại Bộ Nông nghiệp và Môi trường, trình bày tham luận về kinh nghiệm của Nhật Bản trong quản lý ngập lụt đô thị theo cách tiếp cận toàn diện dựa trên lưu vực sông trong bối cảnh biến đổi khí hậu. PGS.TS. Đặng Minh Hải, Trường Đại học Thủy lợi, phân tích thực trạng, những thách thức và định hướng quản lý ngập lụt đô thị tại Việt Nam. Báo cáo của ông Aoyama Yoshihiko, chuyên gia JICA, giới thiệu các bài học kinh nghiệm trong quản lý ngập lụt tại các thành phố vùng trũng và ven biển thông qua thực tiễn quản lý lưu vực sông Neyagawa, Osaka, Nhật Bản.
PGS.TS. Đặng Minh Hải, Phó Trưởng khoa Kỹ thuật tài nguyên nước, Trường Đại học Thủy lợi trình bày báo cáo đề dẫn
Trong phiên báo cáo chuyên đề, TS. Nguyễn Văn Mạnh, chuyên gia Trung tâm Quy hoach và điều tra tài nguyên nước Quốc gia trình bày về thực trạng quản lý lưu vực sông tại Việt Nam và đề xuất một số kiến nghị, giải pháp trong thời gian tới. TS. Ngô Văn Quận, Trường Đại học Thủy lợi, giới thiệu giải pháp hồ sinh thái đa mục tiêu tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Ông Lê Văn Du, đại diện Sở Xây dựng thành phố Hà Nội, trình bày một số giải pháp giảm ngập cho Thủ đô.
Các báo cáo đã cung cấp nhiều góc nhìn từ thực tiễn quản lý, nghiên cứu khoa học và kinh nghiệm quốc tế, qua đó làm rõ sự cần thiết phải tiếp cận vấn đề ngập lụt theo hướng tổng thể, liên ngành và dựa trên đặc điểm của từng lưu vực.
Chủ trì phiên tọa đàm và thảo luận mở, GS.TS. Đào Xuân Học – Chủ tịch Hội Thủy lợi Việt Nam đã cùng các đại biểu và chuyên gia đã tập trung đối thoại về cơ chế tích hợp quy hoạch đô thị với quy hoạch lưu vực sông; giải pháp bảo đảm hành lang thoát lũ và diện tích trữ nước; cơ chế liên thông dữ liệu quan trắc, dự báo giữa các cơ quan, đơn vị; cũng như các chính sách huy động nguồn lực đầu tư cho hạ tầng thích ứng biến đổi khí hậu.
Hội thảo Quốc tế về Quản lý ngập lụt đô thị và lưu vực sông đã đem lại nhiều kết quả thiết thực. Toàn bộ các đề xuất, sáng kiến và khuyến nghị có cơ sở khoa học từ diễn đàn sẽ được Ban Tổ chức tổng hợp đầy đủ gửi tới Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng các cơ quan quản lý nhà nước để tiếp thu, hoàn thiện thể chế chính sách, định hướng quy hoạch và thúc đẩy các chương trình hợp tác hiệu quả giữa Việt Nam và Nhật Bản trong thời gian tới.
